Portal:Dinozaury
Dinozaury w polskiej Wikipedii
Niniejsza strona stanowi WikiPortal dla wszystkich osób zainteresowanych dinozaurami. Ma on za zadanie ułatwić autorom i czytelnikom dostęp do najciekawszych artykułów związanych z tymi interesującymi gadami ery mezozoicznej.
Osoby zainteresowane lekturą i rozwijaniem artykułów o dinozaurach zapraszamy na strony:
Wszelkie sprawy dotyczące działalności tego portalu omawiane są na stronie jego dyskusji.
Artykuł miesiąca
Staurikozaur (Staurikosaurus) – rodzaj wczesnego dinozaura gadziomiednicznego żyjącego w późnym triasie na terenach współczesnej Ameryki Południowej. Znany jest jeden niekompletny szkielet pochodzący z formacji Santa Maria w Brazylii. Staurikozaur był aktywnym dwunożnym drapieżnikiem – mimo niewielkich rozmiarów był prawdopodobnie w stanie atakować zwierzęta dorównujące mu wielkością. Pozycja filogenetyczna rodzaju Staurikosaurus jest niejasna – uznawano go za drapieżnego zauropodomorfa, wczesnego teropoda, bazalnego dinozaura gadziomiednicznego lub dinozauromorfa niebędącego dinozaurem. Nowsze analizy kladystyczne umiejscawiają go albo jako prymitywnego teropoda, albo bazalnego przedstawiciela Saurischia. Staurikozaur jest uznawany za blisko spokrewnionego z herrerazaurem, innym wczesnym dinozaurem drapieżnym. Oba te rodzaje klasyfikowane są w rodzinie Herrerasauridae, obejmującej zwierzęta będące przedstawicielami jednej z najwcześniejszych radiacji ewolucyjnych dinozaurów.
Staurikozaur był niewielkim dwunożnym dinozaurem o silnych tylnych kończynach i niewielkich przednich. Żuchwa niemal dorównywała długością kości udowej, co dowodzi, że Staurikosaurus miał stosunkowo dużą głowę. Jego puste w środku kości miały dość grube ścianki. Długość staurikozaura szacowano na 208–210 cm, a masę na około 19 kg.
Zobacz też...
Artykuły ważne dla osób zainteresowanych dinozaurami:
paleontologia – geologia – tabela stratygraficzna – ewolucja – gady – zauropsydy – era mezozoiczna – wymieranie kredowe
Paleontolodzy: Robert Bakker – José Bonaparte – Barnum Brown – William Buckland – Edward Drinker Cope – Dong Zhiming – Jerzy Dzik – John Bell Hatcher – Jack Horner – Friedrich von Huene – Zofia Kielan-Jaworowska – Gideon Mantell – Othniel Charles Marsh – Hermann von Meyer – Henry Fairfield Osborn – Halszka Osmólska – John Ostrom – Karol Sabath
Ciekawostki
- Czy wiesz, że...
- najwyższym dinozaurem był zauroposejdon – osiągał wysokość do 18,5 m?
- największym dinozaurem był prawdopodobnie amficelias – szacuje się, że mógł osiągać niemal 60 m długości?
- największym lądowym drapieżnikiem wszech czasów był spinozaur – osiągał długość do 17 m, wysokość do 7 m oraz masę 8–9 ton?
- najmniejszym dinozaurem był Anchiornis – osiągał 34 cm długości i ważył 110 g?
- układ oddechowy aerosteona bardzo przypominał ptasi?
- niektóre ankylozaury miały ogon zakończony kostną maczugą, ważącą do ok. 40 kg?
- jednymi z pierwszych dinozaurów były herrerazaury – pojawiły się już 228 mln lat temu?
- Citipati była pokryta zaawansowanym upierzeniem oraz miała szerokie i obszerne skrzydła?
Ostatnie zmiany tematyczne
Na poniższych stronach można śledzić ostatnie edycje artykułów związanych z dinozaurami.
Zmiany z ostatnich 24 godzin w artykułach z kategorii Dinozaury (dotyczy również podkategorii)
Aktualności
Lista dziesięciu ostatnio opisanych naukowo rodzajów dinozaurów:
- Mojoceratops Longrich, 2010
- Atsinganosaurus Garcia et al., 2010
- Rahiolisaurus Novas et al., 2010
- Fukuititan Azuma & Shibata, 2010
- Barilium Norman, 2010
- Hypselospinus Norman, 2010
- Diabloceratops Kirkland & DeBlieux, 2010
- Coahuilaceratops Loewen et al., 2010
- Medusaceratops Ryan, Russell & Hartman, 2010
- Rubeosaurus McDonald & Horner, 2010
Kategorie artykułów
Kategoria główna: Dinozaury
Według systematyki:
Według okresu występowania: Dinozaury triasu – Dinozaury jury – Dinozaury kredy
Według położenia geograficznego: Dinozaury Afryki – Dinozaury Ameryki Południowej – Dinozaury Ameryki Północnej – Dinozaury Australii – Dinozaury Azji – Dinozaury Europy – Dinozaury Indii i Madagaskaru
Artykuły do rozwinięcia
Część artykułów o dinozaurach znajduje się w stanie zalążkowym. Oto niektóre z nich:
abelizauroidy, abrozaur, ankylozaury, anserimim, argentynozaur, azendozaur, baharijazaur, bonitazaura, borogowia, cedarozaur, celurozaury, ceratozaury, chebzaur, driozaur, dryptozaur, eotyran, euhelop, europazaur, fabrozaur, gasparinizaura, gilmorozaur, gondwanatytan, heterodontozaur, hipsylofodonty, iguanodony, itemir, katartezaura, labokania, liaoningozaur, masospondyle, minmi, nodozaur, ornitodesm, ozraptor, pachycefalozaury (rodzina), phuwiangosaurus, prozaurolof, saltazaur, sarkozaur, sarkolest, sinornitoid, sinozauropteryks, sinraptor, spinozaury, tenontozaur, tetanury, tornieria, unenlagia, wulkanodon, zaurofaganaks, zaurornitolest, zuniceratops
Propozycje nowych artykułów
Propozycje nowych artykułów o dinozaurach znajdują się na bieżąco aktualizowanej stronie:
Oto niektóre z nich: agataumas, fizjologia dinozaurów, Jane (dinozaur), Neotetanurae
Dinozaury w siostrzanych projektach
| Dinozaury na Wikispecies | Dinozaury na Wikicommons |
| Katalog gatunków | Ilustracje |